Sam filmt Sterres skate-lessen:

Alle foto’s en filmpjes zijn gemaakt door Sam.

Sam en Sterre gaan naar de kermis in Den Haag.

Sam wil een GROTE suikerspin. Nee, natuurlijk krijgt hij die niet op.

Sam en Sterre op het Tingenijsseljudotoernooi.

Sam heeft de neiging taal iets te letterlijk te nemen. Een paar voorbeelden.

Sam leest in de krant ‘geregeld zon’. Hij: ,,Ja hoor, wie heeft dat geregeld dan?”

Sam mag een verlanglijstje maken voor Sint op school. Drie kadootjes van rond de € 5,00. Na veel gezoek in de speelgoedgids komt hij beteuterd naar mama toe. Er staat namelijk maar 1 kadootje van precies € 5,00 in en dat is iets voor meisjes. Als mama uitlegt dat 4,50, 4,99 of 5,10 ook ‘rond de 5′ is, klaart hij op.

Sam eet komkommer en zegt: ,,Dan word ik zo gezond als een vis.” Om toe te voegen: ,,Nou ja, er zijn natuurlijk ook zieke vissen.”

Mama vraagt Sam of hij zijn schoenen in de gang wil zetten. Dat doet íe. Pal in de deuropening.
Mama wat bestraffend: ,,Nou jongen, zo vallen we er tocht over?”
Sam verbaasd: ,,Ze staan toch in de gang?”

En ook: ,,Dat vind ik nou zo irritant” Hij wijst op een pakje sap. ,,Daar staat op geschreven: ,tenminste houdbaar tot: zie bovenzijde’. Zet die datum er dan gewoon achter!”

Sam van Buuren uit groep 5 praat met Jan Brinkhuis, wiskundige aan de Faculteit der Economische Wetenschappen van de Erasmus Universiteit Rotterdam.

Sam wil al een tijdje professor en uitvinder worden. Sinds het boek De Telduivel bij mama in de boekenkast staat, is hem ook wel duidelijk welk soort professor: een rekenprof. Tijd dus voor een bezoekje aan zo’n cijfergeleerde.

Een professor is iemand die veel geleerd heeft, maar vraagt Sam: ,,Hoe word je eigenlijk professor?”

,,Dat duurt wel een tijdje. Eerst ga je naar de Basisschool. Als je daar een beetje je best doet, kun je misschien doorstromen naar het VWO of Gymnasium. Daar zit je van je 12e tot je 18e jaar. Daarna mag je gaan studeren aan de universiteit. Als je veel van rekenen houdt, kun je bijvoorbeeld wiskunde of econometrie gaan studeren. Na 4 jaar, je bent dan ongeveer 22, is de studie klaar. Dan kun je nog 4 jaar aan de universiteit door blijven leren en daarnaast een eigen boek schrijven. Als je ongeveer 26 jaar bent en je boek is af, kun je beginnen als leraar van de studenten en als onderzoeker. Na heel veel jaren onderzoek doen en heel veel artikelen (een soort opstellen) schrijven, kun je professor worden. Vaak ben je dan wel ouder dan 40.”

Dat duurt wel lang! Nog minstens 33 jaar doorploeteren! Nog niet ontmoedigd vraagt Sam door: “Is een rekenprofessor minder knap dan een taalprofessor?” De wiskundige schiet in de lach: ,,Nee hoor, ik vind allebei heel leuk”. Jan doet zijn best Sam te overtuigen van de lol van taal, maar de kleine interviewer kijkt beleefd weg en haalt net zichtbaar nog zijn schouders op.

“Waarom is 0 het belangrijkste getal?” luidt de volgende vraag. ,,Door de uitvinding van de 0 kunnen we tientallen maken: 1, 10, 100, 1000. Dat is erg makkelijk, want nu krijgen de getallen hun ‘waarde’ door de plek die ze innemen: 1 is een, maar 100 is honderd. Hadden we niet zo’n truc uitgehaald met de positie van getallen, dan hadden we voor ieder getal een andere naam en een ander teken moeten verzinnen. Dat zou een enorme klus zijn. Nu hoef je maar 10 cijfers te kennen in plaats van miljarden, miljarden, oneindig veel.”

Sam denkt even na. Met de cijfers van 0 tot en met 9 kun je inderdaad alle getallen maken. 9 en 9 is 18, maar als je 99 schrijft, betekent het negenennegentig. Doordat er twee getallen staan, is de voorste een tiental. Als er 999 zou staan, met 3 getallen, dan zou de voorste dus een hondertal zijn. En dat komt doordat we de 0 hebben uitgevonden. Mooi!

“En wanneer begonnen de mensen eigenlijk met rekenen?” Een moeilijke vraag. Maar de professor redt zich eruit. “Heel, heel vroeger gingen de mensen op hun voedsel jagen. Ze trokken rond en vingen zo nu en dan een varken of een mammoet. Toen hoefden ze niet te kunnen tellen. Pannetje vol is genoeg. Klaar. Maar op een gegeven moment waren de mensen het almaar rondtrekken zat. Ze gingen vanuit een vaste plek schapen houden. Eerste een kudde van 3, toen hadden ze er 10 en toen wel 25. In de ochtend gingen alle 25 schapen mee naar de wei. En tegen de avond, werd de kudde terug naar stal gebracht. Maar hoe wist de boer nou of hij ze allemaal bij zich had? Door te tellen! En als hij er dan 22 had, wist hij dat nog 3 lammetjes in het veld verstoppertje aan het spelen waren. Dus er kwam vanzelf rekenen bij.”

“Wat is het verschil tussen rekenen, economie en wiskunde?”, vraagt Sam. Jan vertelt.  “Ooit was ik stout op school. Toen moest ik strafwerk maken. Sommen: 1 maal 1, 2 maal 2, 3 maal 3, 4 maal 4, 5 maal 5, helemaal door tot 50 maal 50. Bah!
Ik ging eerst alles braaf berekenen. Maar op een gegeven moment, zag ik een patroon. Kijk maar naar dit rijtje:
1 maal 1 =  1
2 maal 2=  4
3 maal 3 = 9
4 maal 4 = 16

Zie je dat er eerst 3 (tussen 1 en 4), dan 5 (tussen 4 en 9) en dan 7 (tussen 9 en 16) bijkomen? Dus, bedacht ik me, dan is 5 maal 5 vast en zeker 16 plus 9 = 25, 6 maal 6 moet wel 25 plus 11 is 36 zijn. Dat was een veel makkelijkere manier om het huiswerk uit te rekenen. Mooi he? Het eerste: gewoon achter elkaar de sommetjes maken, is rekenen. Het tweede: de patronen doorzien, snelle manieren van iets berekenen vinden, is wiskunde.”

“En economie?” “Ja, in het vak economie gebruik je rekenen en wiskunde om te berekenen hoe alle dingen in deze wereld het snelst en goedkoopst onder de mensen verdeeld kunnen worden”. Jan vertelt over prijsdiscriminatie, optimale distributie en iets met een onzichtbare hand. De journalist van De Wegwijzer knikt instemmend en hoopt dat het allemaal vriendelijk bedoeld is.

Toch maar even een makkelijkere vraag: “Heeft u nog leuke sommetjes?”
“Een leuke som is een som waarbij verschillende antwoorden goed zijn. Stel, je bent op vakantie en je krijgt 5 Euro zakgeld voor 1 dag. Je kan die dag ijsjes kopen voor 1 Euro of computerspelletjes spelen voor 50 cent. Hoeveel ijsjes en hoeveel spelletjes zou je dan willen? Hier zijn veel goede antwoorden mogelijk. Er zijn zelfs goede antwoorden met hele foute gevolgen (zo kun je best 5 ijsjes van 1 euro kopen, maar als je die allemaal opeet, krijg je wel buikpijn). Ook een leuke som is deze: 5x5x5x5x7-2x3x3x3x3x3x3x3=?”

Tot slot mag Sams zusje van vijf jaar nog iets vragen. Zo komen we te weten dat de rekenprofessor 55 jaar jong is en een zoon van 18 en dochter van 22 heeft. Die dochter is in april jarig.

Ik heb gekampeerd met opa en oma bij kampeercentrum Klein Canada. Dat ligt vlakbij Afferden. Sterre, opa, oma en ik zijn naar toverland geweest. Dat is een speeltuin in Sevenum. Er is een houten achtbaan, Troy. Er zijn ook woudracers. Er zijn ook de torens van avontuur, die heten ‘Towers of Adventure’. Daar zit een glijbaan bij; die is heel hoog en er zitten buisjes in, om goed te rollen. En we hebben daar ook frietjes gegeten. Ik ben ook met opa en oma naar de speeltuin op de camping geweest.

En ik ben met papa naar Duitsland geweest. Daar zijn we naar Legoland geweest. Daar heb ik een Exoforce-fort gekocht.

We zijn met mama naar de speelgoedwinkel geweest om een gezelschapsspel te kopen. We hebben ‘Holle Bolle Big’ en Monopoly gekocht. En Sterre had een playmobil-speeltuin gekregen en ik Lego Star Wars schip gekregen.

Ik heb met de NSO flessenpost gemaakt. Dat is brief in een fles die je pas na tien jaar weer open mag maken.

We gaan naar Laurens en Corette, in München. Met hen bezoeken we Legoland, dat een uurtje rijden is vanuit hun huis. Dit is het filmpje daarvan.

Mutlu weet inmiddels alles over chocola. Als we bij Ronald en Mutlu in Amsterdam zijn, gaan we lekkere dingen maken met chocola.

Dit is de schoolfoto van juni 2007: